Dakloze patiënten, uitdagingen en obstakels
Zes maanden na het overlijden van onze dierbare collega Pierre (✝23-03-2025) delen we een van zijn vele reflecties, als eerbetoon. Pierre belichaamde de professionele inzet en menselijkheid die de kern vormen van het werk van Straatverplegers. Zijn woorden blijven in ons nazinderen.
Moeilijke patiënten of een falend systeem?
Onze patiënten zijn geen ‘grappige figuren’. Meestal vuil en sterk ruikend, vaak onder invloed van alcohol of andere middelen, grof of beledigend, soms zelfs gewelddadig, ze komen hun afspraken niet na, mijden of duwen ons weg, verliezen onmiddellijk de documenten die we zorgvuldig hebben verzameld, of merken ons nauwelijks op in hun waanzin. Kortom, ontmoetingen zijn, wanneer ze plaatsvinden, zelden aangenaam.
Ook al weten we dat er aan het einde van de weg positieve verrassingen kunnen zijn, duurt het soms maanden voor er resultaat zichtbaar is. Begrijpelijk dat dit demotiverend kan zijn voor de werkers.
Ik was dan ook verrast toen een jonge collega me toevertrouwde dat het moeilijkste in haar werk niet de omgang met patiënten is, maar wel het systeem en zijn disfuncties. Sindsdien heb ik gemerkt dat veel collega’s dit delen.
We botsen te vaak op een tekort aan middelen of opvangplaatsen, wat alles bemoeilijkt of zelfs onmogelijk maakt, stigmatisering in de hand werkt, leidt tot slechtere opvang of minder toegang tot zorg, absurde en uitsluitende regels versterkt en de traagheid van administratieve procedures in stand houdt.
De kracht van geëngageerde zorgprofessionals
Gelukkig komen we ook regelmatig gepassioneerde, bekwame, geduldige en gemotiveerde professionals tegen, die het verschil maken en ons helpen de moed niet te verliezen.
Die collectieve energie weerspiegelde Pierre’s vertrouwen in de aanwezige competenties op het terrein: er zijn wél kwaliteitsvolle mensen in de zorg- en sociale sector.
Een gebrek aan middelen als grote hinderpaal
Mijn conclusie? Vaardigheden, motivatie en expertise zijn overal aanwezig, en zelfs in voldoende mate. Maar het budgettekort en gebrek aan middelen vormen een aanzienlijke belemmering en bron van ontmoediging, zowel voor de mensen die hulp nodig hebben als voor zij die hen begeleiden.
Door zijn woorden heen
Door zijn woorden en inzet herinnerde Pierre ons eraan dat achter de administratieve rompslomp en de gebreken van een vaak falend systeem het essentiële blijft: het menselijke contact, geduld, en vertrouwen in ieders waardigheid. Zijn scherpe maar warme blik moedigt ons aan om te blijven strijden voor een rechtvaardiger, soepeler en toegankelijker systeem, waar zorgverleners en patiënten niet gehinderd worden, maar écht ondersteund.
Laat dit eerbetoon ook een belofte zijn: samen blijven we staan voor de waarden die Pierre zijn leven lang hebben geleid, met als doel het beëindigen van dakloosheid.